Polska konstytucja może być przykładem, gdy ostrzegać by ludzi przed błędem. Trybunał Konstytucyjny jest tu źródłem, jako autorytet prawny kraju co przedstawia swe uznane tłumaczenie na angielski.
■Polska Konstytucja po angielsku;
■Polska Konstytucja po polsku.
Ażeby być konstruktywną, przygotowałam swoje ćwiczenie z demokracji.
Virtual Country: Exercise at Democracy
Ta prawdziwa
Język polski ma słówka jak macierz czy ojczyzna, ale nie ma słówka na kraj gdzied dom, homeland. Kraj nie był nigdy najprzytulniejszy, gdzie ■Polska narzędziowa może mieć jakąś wartość wyjaśniającą.
W ich zatwierdzonym angielskim, Trybunał ma polską ojczyznę w miejsce homeland.
Nie tak naprawdę republika
Polskie prawo przekłada rzeczpospolitą, dosłownie pospolitą rzecz, na angielską republikę, choć pierwszą głową państwa by ■król Jagełło na Polskę i Litwę. Słówko pospolity już wtedy oznaczało niską i powszednią jakość, o rzeczach i ludziach.
Nazwa kraju przyszła od polskiej monarchicznej kasty która autoryzowała potem jego rozbiór (zob. ■Polskę narzędziową).
■Republika nigdy nazwą kraju nie była. Forma rządu nie jest republikańska.
Bez trójpodziału władzy
Prezydent jest nadrzędnym przedstawicielem Polski oraz gwarantem kontynuacji autorytetu państwa, czyli od czasów króla. Pojęcie egzekutywy pojawia się tylko we frazie „rozporządzenie wykonawcze”, w Rozdziale 5.
Egezkutywa centralna może zamknąć Legislatywę (artykuł 155). Wystarczy że przedstawią niewłaściwych kandydatów.
W razie nieudzielenia Radzie Ministrów wotum zaufania w trybie określonym w ust. 1, Prezydent Rzeczypospolitej skraca kadencję Sejmu i zarządza wybory.
Artykuł 169 tworzy egzekutywę statutową. Polskie samorządy mają mieć organy de facto konstytutywne i wykonawcze. Ich statuty mogą wpływać na przywileje konstytucyjne.
Bez nadrzędnego prawa kraju
Rozdział 1 Artykuł 4 mówi, władzą nadrzędną jest naród, a ludzie mogą tę władzę sprawować bezpośrednio. 1997 nie jest nadrzędnym prawem kraju; to tylko prawo podstawowe. Poprawki stają się statutami, mówi artykuł 235.
W miejscach na Ziemi, taki rząd by opisano jako mobokrację.
Bez gwarancji praw
Założenie zgromadzenia religijnego wymaga zgody Rady Ministrów (artykuł 25.5).
Artykuł 31.1 nadaje lokalnym samorządom moc uchwalania statutów które zmieniają lub ograniczają swobody i prawa konstytucyjne. Artykuł 62 pozwala ograniczać prawo własności.
Pod prawem wojennym, Prezydent może wydawać przepisy o mocy statutów (artykuł 234); Parlament musi je przyjąć zaraz gdy się zbierze na posiedzeniu.
1997 chroni tylko “istotę swobód i praw”, co pozostaje niewyjaśnionym (31.3).
Członkowie Parlamentu nie są prawnie odpowiedzialni niezależnie od wykroczenia, czyba że Parlament się zgodzi ich poddać prawnemu postępowaniu (artykuł 144).
Obywatele są niewinni dopóki ich wina nie jest określona (Artykuł 42.3).
Polskiego obywatelstwa się nie da stracić, ale zrzec się go można jedynie o ile pozwoli Prezydent (artykuł 34.2).
Uprzedzenie płciowe
Dobrowolna zgoda (artykuł 39), nieprawne przetrzymywanie (artykuł 41), wolność sumienia (artykuł 48), czy wybór zawodu (artykuł 65), wszystko występuje z rodzajem męskoobowym, his.
Konstytucję USA przyjęto w 18 wieku, kiedy taki był zwyczaj wszędzie na świecie; dziś to uprzedzenie także w USA.
Centralna redystrybucja krajowych finansów
Ekonomia „rynku społecznego” (artykuł 20) pozwala by lokalne samorządy załączały subwencje i dotacje z budżetu państwa ze swym przychodem (167.2).
Statut może ustanowić dowolny monopol (artykuł 216.3).
Bank narodowy wydaje walutę, decyduje o polityce monteranej oraz określa wartość waluty, mówi artykuł 227.
Ćwiczenie
Przy swoim ćwiczeniu pomyślałam, Konstytucja powinna zakazywać w administracji kraju nazw dla miejsc czy adresów które się wywodzą z praktyk uwłaczających prawom człowieka. Katowice to tutaj polska klasyka, jako że większość ludzi by nazwę wywiodła od słówka na wykonawcę tortur i egzekucji po polsku, kat.
Historycznie była tam jakaś taka placówka, za monarchii. Są źródła co mówią, kat było słówkiem na osiedleńca, tyle że oryginalnie było to kąt, jak po polsku na nisze i zakątki.
Tak by się jednak stało, że stracili ą na Śląsku, który jest regionem dla owego miasta. Większość ą i ę pozostaje, bo przybyły z Francji gdzieś za czasów króla Jageiłly. Jaką bym znalazła etymologię, mówi, kat to wykonawca tortur i egzekucji.
Virtual Country: Exercise at Democracy
1997 ma wiele cech “złotej szlacheckiej wolności”: nie ma prawa nadrzędnego, finanse kraju mogą być redystrybuowane, a przywileje obywateli zależą od znaczenia “istoty”.
Polska upadła już parę razy w historii i zniknęła z mapy, głównie z powodu “złotej wolności” — ta może być atrakcyjna tylko dla tych co mają nadzieję być “właściwymi ludźmi we właściwych miejscach” przy redystrybucji dla rządowego dochodu i statusu.
Co roku rodzi się mniej polskich dzieci. Wielu ludzi emigruje. Liczba ludności kurczy się o jakieś 150 tysięcy rocznie. Do 2050, może nią być 31 milionów, gdzie 40% ludzi jest po sześćdziesiątce. Robotyka pewnie wystawi kraj na kolejną próbę.
Konstytucyjny parytet gotówki
Kiedy robotyka wykonuje większość prac, ludzie nadal potrzebują pieniędzy.
“Złota wolność” może skutecznie zniechęcić każde dbanie. Już dziś młodzi ludzie się mogą zastanawiać, czy jest w cywice coś wartego zaufania.
Zapraszam do lektury i dyskusji,
■Republika Constitution in English;
■Republika Constitution in Polish.